تبلیغات
پایگاه نماز

نماز مَیّت از نمازهای واجب است که بر جنازۀ شخص مسلمان خوانده می‌شود. نماز میت از پنج تکبیر تشکیل شده است و پس از هر تکبیر، جز آخرین تکبیر، دعا و ذکرهای خاصی دارد. این نماز را باید ایستاده خواند.

نماز میت، رکوع، سجود، تشهد و سلام ندارد و برای خواندن آن نیازی به وضو، غسل، تیمم یا پاکی بدن نیست هرچند رعایت شرایط سایر نمازهای واجب بهتر است.

این نماز را می‌توان به جماعت خواند، هرچند خود مأمومین لازم است تکبیرها و دعاها را بخوانند.

محتویات

  • ۱ جایگاه این نماز
  • ۲ شرایط نمازگزار
  • ۳ کیفیت نماز میت
  • ۴ نمازهای تاریخی
  • ۵ پانویس
  • ۶ منابع

جایگاه این نماز

نماز میت، واجب کفایی است. پس از اینکه فردی از مسلمانان از دنیا رفت بر سایر پیروان این دین واجب است که متوفا را غسل داده، پس از کفن کردن بر او نماز میت بخوانند و او را دفن کنند. اگر فردی اقدام به این کارها کرد، وجوب از بقیه افراد ساقط می‌شود.

برای افراد برجسته دینی می‌توان چند نماز میت خواند به این صورت که افراد مختلف به صورت فرادا یا جماعت بر پیکر او نماز بخوانند.

اهمیت نماز میت به حدی است که اگر جنازه‌ای را بدون نماز دفن کنند یا نمازی که خوانده‌اند صحیح نباشد، واجب است در بعضی حالات بدن متوفا را از قبر بیرون آورده، پس از نماز دوباره دفن کنند و در بعضی شرایط بر قبر او نماز بخوانند.

خواندن نماز میت بر بدن مسلمانان بالای شش سال (با برخی تفاصیل[۱]) واجب و بر بدن غیر مسلمان حرام است.

شرایط نمازگزار

برخلاف سایر نمازها، در نماز میت، طهارت (وضو یا غُسل یا تیمم) یا پاکی بدن و لباس نمازگزار یا بیرون آوردن کفش از پا لازم نیست.

بقیه شرایط صحیح بودن این نماز مانند سایر نمازها بوده و قرائت صحیح اذکار و دعاها باید رعایت شود.

کیفیت نماز میت

پس از اینکه فرد فوت شده را غُسل میت داده، کفن کردند بدن او را در مقابل قبله به گونه‌ای قرار می‌دهند که سر میت در سمت راست نمازگزار قرار گرفته باشد. نمازگزار در حالت ایستاده[۲] پس از نیت نماز میت،[۳] پنج تکبیر می‌گوید که پس از چهار تکبیر اول دعاهای خاصی خوانده شده، با تکبیر پنجم نماز پایان می‌یابد.

این نماز را می‌توان به جماعت خواند ولی مأموم باید همه تکبیرها و دعاها را خودش بخواند.

دعای اول شهادت به وحدانیت خداوند و نبوت حضرت محمد(ص) است، دعای دوم صلوات بر محمد و آل محمد است، دعای سوم طلب مغفرت برای همه مؤمنان و مسلمانان است و دعای چهارم طلب آمرزش برای شخصی که برای او نماز میت می‌خوانند.

می توان در دعاها به واجبات آن اکتفا کرد و می‌توان به جای آن دعاهای مفصل‌تر که مستحب است را خواند (که در اینجا یکی از دعاهای مستحب آورده شده است). در دعای چهارم بین متوفّای زن و مرد اندک تفاوتی وجود دارد که به تفاوت در ضمایر و نامهای اشاره در زبان عربی بازمی‌گردد.[۴]
تکبیر

دعای واجب دعای مستحب
اول ← اَشْهَدُ اَنْ لا الهَ الَّا اللَّهُ وَ اَنَّ مُحَمَّداً رَسوُلُ اللَّهِ اَللَّهُ اَکبَرُ اَشْهَدُ اَنْ لا اِلهَ اللَّهُ وَحْدَهُ لاشَریک لَهُ وَ اَشْهَدُ اَنَّ مُحَمَّداً عَبْدُهُ وَ رَسُولُهُ اَرْسَلَهُ بِالْحَقِّ بَشیراً وَ نَذیراً بَینَ یدَی السّاعَةِ[۵]
دوم← اَللَّهُمَّ صَلِّ عَلی مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ اَللّهُمَّ صَلِّ عَلی مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَ بارِک عَلی مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَارْحَمْ مُحَمَّداً وَ آلَ مُحَمَّدٍ کاَفْضَلِ ما صَلَّیتَ وَ بارَکتَ وَ تَرَحَّمْتَ عَلی اِبْرهیمَ وَ آلِ اِبْرهیمَ اِنَّک حَمیدٌ مَجیدٌ وَ صَلِّ عَلی جَمیعِ الاَنْبِیآءِ وَالْمُرْسَلینَ[۶]
سوم← اَللَّهُمَّ اْغفِرْ لِلْمُؤْمِنینَ وَ الْمُؤْمِناتِ اَللّهُمَّ اغْفِرْ لِلْمُؤْمِنینَ وَالْمُؤْمِناتِ وَالْمُسْلِمینَ وَالْمُسْلِماتِ الاَحْیآءِ مِنْهُمْ وَالاَمْواتِ تابِعْ بَینَنا وَ بَینَهُمْ بِالْخَیراتِ اِنَّک مُجیبُ الدَّعَواتِ اِنَّک عَلی کلِّشَیئٍ قَدیرٌ[۷]
چهارم← اگر میت مرد است: اللَّهُمَّ اغْفِرْ لِهذَا المَیت



و اگر میت زن است: اللَّهُمَّ اغْفِرْ لِهذِهِ المَیتَةِ
اگر میت مرد است: اَللّهُمَّ اِنَّ هذا عَبْدُک وَابْنُ عَبْدِک وَابْنُ اَمَتِک نَزَلَ بِک وَ اَنْتَ خَیرُ مَنْزُولٍ بِهِ اَللّهُمَّ اِنّا لا نَعْلَمُ مِنْهُ اِلاّ خَیراً وَ اَنْتَ اَعْلَمُ بِهِ مِنّا اَللّهُمَّ اِنْ کانَ مُحْسِناً فَزِدْ فی اِحْسانِهِ وَ اِنْ کانَ مُسَّیئاً فَتَجاوَزْ عَنْهُ وَاغْفِرِ لَهُ اَللّهُمَّ اجْعَلْهُ عِنْدَک فی اَعْلا عِلِّیینَ وَاخْلُفْ عَلی اَهْلِهِ فِی الْغابِرینَ وَارْحَمْهُ بِرَحْمَتِک یا اَرْحَمَ الرّاحِمینَ [۸]
و اگر میت زن است: اَللّهُمَّ اِنَّ هذِهِ اَمَتُک وَابْنَةُ عَبْدِک و انبنَةُ اَمَتِکَ نَزَلَتْ بِک وَ اَنْتَ خَیرُ مَنْزوُلٍ بِهِ اَللّهُمَّ اِنّا لا نَعْلَمُ مِنْها اِلاّ خَیراً وَ اَنْتَ اَعْلَمُ بِهامِنّا اَللّهُمَّ اِنْ کانَتْ مُحْسِنَةً فَزِدْ فی اِحْسانِها وَ اِنْ کانَتْ مُسیئةً فَتَجاوَزْ عَنْها وَاغْفِرْ لَها اَللّهُمَّ اجْعَلْها عِنْدَک فی اَعْلا عِلِّیینَ وَاخْلُفْ عَلی اَهْلِها فِی الْغابِرینَ وَارْحَمْها بِرَحْمَتِک یا اَرْحَمَ الرّاحِمینَ[۹]
پنجم← پایان نماز پایان نماز

نمازهای تاریخی

  • حضرت زهرا(س) و حضرت علی(ع) وصیت کرده بودند شبانه دفن شده و مردم برای نماز بر آنها خبردار نشوند.
  • نماز بر بدن امام خمینی یکی از شلوغ‌ترین نماز میت‌های تاریخ بود که به امامت آیت الله گلپایگانی اقامه شد.